از  زمان معرفی RCM تا به امروز شاهد سه رویکرد در زمینه این مبحث بوده ایم  :

رویکرد  اول : RCM کلاسیک

RCM کلاسیک براساس تحقیقات گروه MSG ((Maintenance Steering Group که مربوط به شرکت هواپیمایی بوینگ و شرکای آن میباشد ، در سال 1978 ایجاد شده است. در این روش با شناسایی الگوهای ششگانه خرابیها ، راهکار و استراتژی نگهداری و تعمیر مناسب تعیین میگردد.

 این روش نیازمند صرف مدت زمان و هزینه بسیار زیادی بوده و کار گروهی وسیعی را از بخشهای بهره برداری ، نت ، مهندسی و تامین ، طلب می نماید.

تاریخ برگزاری نخستین همایش تخصصی RCM تغییر نمود و این همایش طی روزهای 18 و 19 آذرماه سال جاری در محل هتل المپیک تهران برگزار خواهد شد. علاقمندان میتوانند برای کسب اطلاعات بیشتر به سایت  همایش مراجعه نمایند.

  در بخش اول این مطلب به تماسی که از یک شرکت داخلی تولید سیمان داشتم اشاره نمودم . این شرکت در فاز اجرای برنامه ها و تامین منابع حداکثر تلاش خود را نموده بود اما  آمار توقفات از عدم موفقیت در استقرار سیستم PM حکایت  داشت.

by Dave Porrill 

Perhaps the most celebrated analytical technique is RCM which has been around since the pioneering days of Nowlan and Heap (1978) and which in later years was presented to land-based industries by Moubray as RCM2. Then there are a multitude of variations to this central philosophy which have been designed based on the argument that “Classical RCM” is too time-consuming to be practical.

Some of these alternative approaches are closely aligned to the original philosophy, but regrettably, there are also some which are so vastly different that they lose all resemblance to anything remotely useful for developing equipment maintenance routines! In an attempt to terminate any further debate, the Engineering Society for Advanced Mobility, Land, Sea Air and Space, International (SAE) published a document titled “Evaluation Criteria for Reliability-Centered Maintenance (RCM) Processes” (JA1011).

وزیر راه و ترابری علت سقوط هواپيماي توپولوف شركت كاسپين را بدين شرح اعلام نمود :

" مهمترین علت سانحه هوایی شرکت کاسپین ، نقص فنی در موتور شماره یک هواپیما ، جدا شدن قطعه ای از آن و برخورد آن قطعه با موتور شماره دو و قسمتی از بال عقب و دم هواپیما ، از کار افتادن سیستم هیدرولیک دم و در نهایت سقوط آن با سرعت زیاد بوده است.

زمانی که موتور شماره یک و دم هواپیما آسیب می بیند ، هواپیما در ارتفاع 28 هزار و 700 پایی ، درحالی که موتور دیگر سرعت هواپیما را افزایش می دهد ؛ 270 درجه منحرف می شود.

در حالت عادی زمان کم کردن ارتفاع شش دقیقه طول می کشد و این هواپیما در 70 ثانیه و شتابی معادل 2 برابر شتاب ثقل به سمت زمین سقوط می کند.

 آنچه که از بررسی متغیرهای فنی هواپیما (اف دی آر) یافت شده است نشان می دهد قطعاتی از موتور شماره یک به موتور شماره 2 اصابت کرده و باعث از کار افتادن بال عقب سمت چپ و دم هواپیما شده است.این جعبه سیاه همه رخدادها را ثبت کرده است.

وزیر راه و ترابری در ادامه گفت :

هواپیمای توپولوف 154 متعلق به شرکت کاسپین که دچار سانحه شد ، سه موتور داشت که به ترتیب 1085، 4782 و 4500 ساعت دارای گواهینامه اجازه پرواز بوده است.

وی با بیان اینکه گروهی از کارشناسان سازمان های ذیصلاح هم مشغول بررسی احتمالات دیگر در این سانحه هستند ، گفت : قطعاتی از موتور هواپیما به آزمایشگاه تجزیه شیمیایی فرستاده شده است تا علت نقص فني موتور بررسی شود.

بهبهانی افزود: این ‌هواپیما اول تیر 1388 در کارخانه سازنده آن ؛ تعمیرات نیمه سنگین و در سال 2005 میلادی هم تعمیرات اساسی (اورهال)‌ شده بود و تا سال 2011 میلادی مجوز پرواز داشت.

منبع خبر : www.tabnak.ir

يادداشت :

همانگونه كه در پست قبلي عنوان داشتم ، برنامه نگهداري و تعميرات در كشور روسيه از سه بخش "تعميرات جزئي " ، "تعميرات نيمه سنگين " و "تعميرات اساسي " تشكيل يافته و سالهاست كه اين رويه اجرا ميگردد.  

در برخي از صنايع داخلي نيز اين برنامه بصورت روتين هاي A ,B,C دسته بندي شده و اجرا ميگردد كه نمونه آن را ميتوان در صنايع پتروشيمي مشاهده نمود.

لازم به توضيح است كه روش فوق الذكر در سال 1978 و با انتشار رسمي اولين يافته ها توسط شركت بوينگ آمريكا (تحت عنوان RCM ) ، منسوخ شده و سالهاست كه در صنايع هواپيمايي اروپا و آمريكا از اين روش استفاده نميگردد.

ان شاء ا... بزودي درباره دلايل رد روش نت مورد استفاده در كشور روسيه بيشتر مي نويسم.

باسلام به همه خوانندگان محترم وبلاگ

شما با داستان بزرگترین تغییر در دنیای نگهداری و تعمیرات همراه هستید...

... شرکت بوینگ و شرکایش در سال 1965، گروه تحقیق MSG (Maintenance Steering Group )  به رهبری  دو تن از متخصصین نگهداری و تعمیرات هواپیما به نامهای  Nowlan  و  Heap تشکیل میدهند. ماموریت این گروه یافتن پاسخ درست برای این سئوال است :

" آیا نیاز به افزایش دفعات اجرای نگهداری و تعمیرات برای هواپیمای بوینگ747 میباشد؟ "

در سال 1968 (پس از سه سال تحقیق ) اولین دستاورد این گروه بصورت سندی تحت عنوان MSG1 ارائه گردید که پس از اجرای موفقیت آمیز آن بر روی هواپیمای بوینگ 747 ، مورد پذیرش سازمان هواپیمایی آمریکا قرار گرفت . روند تحقیقات گسترش یافت و نتیجه آن  با عناوین MSG2 (سال 1970)و MSG3 (1978)ارائه شد.

نسخه MSG3 هنوز هم جایگاه خود را در صنایع هواپیمایی برای تدوین برنامه نت هواپیما حفظ نموده است.

کاهش ده میلیون دلاری هزینه سالیانه نگهداری و تعمیرات هواپیمای بوینگ 747، افزایش ایمنی و قابلیت اطمینان پرواز از دستاوردهای این تلاش بود که انقلابی در دنیای نگهداری و تعمیرات بوجود آورد.

حال سئوال اینجاست ، تحقیقات انجام شده چه بوده و MSG چه ارتباطی با RCM دارد؟

در یک جمله میتوان گفت که تحقیقات گروه MSG ، مفاهیم نت پیشگیرانه (Preventive Maintenance) را به چالش کشاند.

در آن زمان ، اعتقاد بر این بود که تجهیزات براساس مدت زمان کارکرد فرسوده میگردند ، براین اساس ، نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه براساس زمان  مورد اجرا قرار میگرفت . نمودار وانی شکل که متخصصین نت ارائه نموده بودند نیز شاهدی بر این مدعا بود .

اما تحقیقات انجام شده نشان داد که بیش از 89درصد از خرابی تجهیزات هواپیما هیچ ارتباطی با عمر آنها نداشته و نمودار وانی شکل تنها برای 4درصد از اجزاء هواپیما قابل استفاده میباشد و سایر اجزاء هواپیما از پنج منحنی توزیع عمر دیگر پیروی می نمایند.

 براین اساس گروه تحقیق MSG برای مدیریت بر خرابیها ،  چهار استراتژی  دیگر را علاوه بر نت پیشگیرانه (PM) پیشنهاد داده و فرایندی را طراحی کرد که براساس آن میتوان متناسب با مکانیزم خرابی هر تجهیز استراتژی نت مناسب را انتخاب نمود.

ادامه این مطلب را در بخش سوم مطالعه فرمائید...

از زمانیکه مفاهیم نت پیشگیرانه (PM) توسط مهندسین شرکت جنرال الکتریک آمریکا مطرح گردید ، بیش از شصت سال میگذرد.

  طی این مدت شاهد تحولات زیادی در علم نگهداری و تعمیرات بوده ایم اما اتفاقی که از  آن به عنوان منشاء بزرگترین تغییر در دنیای نگهداری و تعمیرات یاد میشود ، به دهه 1960 میگردد ، زمانیکه شرکت هواپیمایی بوینگ در فروش هواپیمای جدید و بسیار پیشرفته خود ، موفقیت زیادی کسب نکرد.

 انتظار میرفت که بوینگ 747 ، با بیشترین  گنجایش مسافر ، فاصله پرواز ، ایمنی و امکانات رفاهی نسبت به سایر هواپیماهای موجود ، جایگاه خوبی را بین شرکتهای تجاری بدست آورد اما اینچنین نشد .

علت اصلی این موضوع نیز به برنامه نگهداری وتعمیرات هواپیما برمی گشت. سازمان هواپیمایی آمریکا ، برنامه سختگیرانه ای جهت نگهداری و تعمیرات بوینگ 747 (نسبت به سایر هواپیماها) وضع نموده بود که براساس آن این هواپیما سه برابر بیشتر از سایر هواپیماها میبایست جهت نت به آشیانه مراجعه نماید .

این وضعیت برای شرکتهای مسافربری ، کاهش زمان پرواز و به تبع آن کاهش سود را در پی داشت و برهمین اساس استقبال خوبی از خرید این هواپیما بعمل نیامد.

ادامه دارد...

 John Moubray

Over the last twenty years, maintenance has changed, perhaps more so than any other management discipline. The changes are due to a huge increase in the number and variety of physical assets (plant, equipment and buildings) that must be maintained throughout the world, more complex designs, new maintenance techniques and changing views on maintenance organisation and responsibilities

در سالهای اخیر انواع روشهای نگهداری وتعمیرات در جهت تداوم عمر ماشین آلات و تجهیزات و برآورده نمودن انتظارات صاحبان صنایع و خدمات ابداع گردیده و هم اکنون بصورت گسترده مورد استفاده قرار می گیرد  امروزه  چالشهای اساسی رودرروی دست اندرکاران امور نت تنها یادگیری این تاکتیکها نیست ، بلکه تصمیم گیری در رابطه با انتخاب بهترین گزینه و موثرترین تاکتیکهای نت برای هر یک از تجهیزات میباشد .

اگر گزینه درست انتخاب شود ، امکان بهبود و ارتقاء کیفی عملکرد ماشین آلات بوجود آمده و همزمان با آن هزینه های نت کاهش پیدا خواهد نمود .

برعکس انتخاب نادرست نتیجه ای جز افزایش مشکلات سازمان و کمرنگ شدن اثربخشی نت بدنبال نخواهد داشت . RCM فرایندی است که میتواند در این راستا کمک فراوانی نماید.

متخصصین امور نت در NASA ، تعریف جالبی در زمینه RCM دارند :

" RCM فرایند انتخاب روش نت مناسب برای مدیریت بر خرابیهای اجزاء ماشین با هدف دستیابی به قابلیت اطمینان مورد نظر و با کمترین هزینه ممکن  میباشد"

علاوه بر شرکت بوینگ که بعنوان بنیانگذار روش RCM به نتایجی همچون کاهش چند صدمیلیون دلاری هزینه نت ، افزایش ایمنی و قابلیت اطمینان پرواز دست یافته است ، بسیاری از صنایع دنیا نیز با اجرای RCM توانسته اند ضمن دستیابی به برنامه نت ناب ، هزینه های نگهداری و تعمیر  تجهیزات خود را بهینه نمایند .

دوستانی که با فرایند اجرای RCM آشنا هستند ، میدانند که تدوین برنامه های نگهداری و تعمیرات براساس فرایند RCM نیاز به اختصاص زمان و نیروی متخصص زیاد دارد. این موضوع از دلایل عدم استقبال شرکتهای صنعتی از فرایند RCM میباشد.

آقای Bill Keeter از  متخصصین RCM ، در این زمینه مطلب جالبی تحت عنوان اصل  64-4 دارد :

" اصل 64-4 براساس اصل پاریتو  بنانهاده شده است. طبق این اصل ، 80درصد خرابیها مربوط به  20درصد از ماشین آلات کارخانه میباشد. براساس همین اصل میتوانیم عنوان نمائیم  که  80درصد از این 80درصد خرابیها توسط 20درصد از 20درصد ماشینهای شرکت اتفاق می افتد .

80% از 80% = 64%

20% از 20% = 4%

 با توجه به موارد فوق تنها 4درصد از ماشینهای شرکت عامل بروز 64درصد از خرابیها و توقفات در کارخانه میباشد. بنابراین اگر RCM تنها برای این 4درصد اجرا گردد ، میزان توقفات و خرابیها در کارخانه تا 64درصد کاهش خواهد یافت. "

 منبع :

   www.AlliedReliability.com

دوستان و همكاران گرامي ، مطلبي كه در اين قسمت تقديم ميگردد ، ترجمه قسمت دوم از مقاله اي تحت عنوان " Why RCM Doesn't Work " بوده كه مربوط به سايت www.AlliedReliability.com ميباشد. اميدوارم كه ارائه اينگونه مطالب ، كمكي هر چند كوچك جهت آشنايي بيشتر و استفاده از RCM در صنايع كشور باشد.

عنوان قسمت دوم مقاله :

نحوه جلوگیری از بروز اشتباهات بزرگ که برنامه استفاده از  RCM را با شكست مواجه ميسازد.

اخیرا ، شخصي در سیمنار قابلیت اطمینان سئوالی را مطرح نمود که :

" اگر شركت شما مجری نگهداری و تعمیرات هواپیماهای تجاری بود ، آیا باز هم تمایل به پرواز با هواپیما داشتید؟ "

اندیشه ترسناکیست؟ بسیاری از مدیران نگهداری و تعمیرات هرگز پاسخی برای این سئوال ندارند.

اطمینان داشته باشید ، از وقتیکه RCM معرفی گردیده ، صنایع هوایی از تولید کنندگان هواپیماها پیشی گرفته اند. اما همچنان در تجارت هوایی ، ماموریت نگهداری و تعمیرات کاملا واضح و آشکار است : نگهداری از هواپیما بهمراه کلیه مسافرین آن .این موضوع ، رهنمودها ، روش کار و کنترلها در نگهداری و تعمیرات هواپيماها را بسیار مستحکم می سازد .

 اما ماموریت نگهداری و تعمیرات در کارخانجات تولیدی ، اينچنين واضح نیست . برای مثال ، اگر یک خط بسته بندی برای دو ساعت متوقف گردد ، اثرات آن ممکن است خیلی زیاد نباشد اما وقتیکه شما در باره هواپیما با صدها سرنشین صحبت می کنید ، داستان بطور کلی فرق می کند.

در نظر داشته باشید که اختلاف ساختاری بین RCM و کلیه روشهای نگهداری و تعمیرات گذشته بر سر دو چیز میباشد : ایمنی و منافع اقتصادي .

گودالهای RCM !!

در طول  40 سال گذشته، روشی بهتر از روش RCM جهت تعیین فعالیتهای نگهداری و تعمیرات نیازمند اجرا یافت نشد. چهار مطالعه آماری صحت کارائی و اعتبار RCM را تائید نموده است ، اما در ارزیابی انجام شده توسط Reliabilityweb.com در سال 2005 ، برخی از موضوعات قابل بحث در باره RCM آشکار گردید.

بعنوان مثال :

§           فرایند RCM  ،  به زمان و منابع زیادی نیاز دارد.

§           قابلیت اطمینان 100% بشدت پرخرج ، مشکل برای دستیابی و لزوما پاسخ صحیح نمیباشد.

§            RCM قابل درک برای نرم افزار نیست. البته نرم افزارهایی در این رابطه طراحی گردیده است که نیاز به بررسی بیشتر دارد.  

§          شروع استفاده از RCM مشکل بوده و به آرامی نت را  از TBM به CBM سوق می دهد.

§          تعداد شرکتهایی که توانستند به موفقیتهای قابل توجه ای در مقایسه با هزینه و امکانات تخصیص داده شده برای آن دست یابند ، محدود  میباشد.  

  حقیقت این است که گودالهای زیادی در RCM وجود دارد اما تعدادی کمی از آنها زمانیکه یک پروژه RCM شکست می خورد ، فاش میگردد. شما میدانید که هیچ کسی نمی خواهد مقاله ای بنویسد یا  مقاله ای در یک کنفرانس ارائه دهد و در آن فاش کند که چه میزان هزینه به هدر رفت و چه رویاهای بزرگی که هرگز به حقیقت نپیوست ...

***

مطالبی که در سه قسمت از نظر گذشت ، ترجمه قسمت اول از مقاله ای تحت عنوان " Why RCM Doesn't Work"  میباشد . این مقاله را میتوانید از  سایتwww. Allied Reliability.com  دریافت نمائید. سایت مذکور توسط دوست گرامیم جناب آقای مهندس جلالی  معرفی شده که از ایشان بسیار ممنونم. ان شاء ا... در فرصتهای بعدی به ترجمه قسمتهای دیگر مقاله خواهم پرداخت...

 چگونه RCM تغییرات اساسی در نگهداری و تعمیرات بوجود آورد؟

آقای John Moubray نویسنده کتاب RCM2 ، فرایند RCM را این چنین تعریف میکند : " RCM فرایندی است که تعیین میکند چه کارهایی باید انجام شود تا این اطمینان حاصل گردد که یک  ماشین وظایف خود را بدرستی انجام خواهد داد. "

نکته کلیدی در RCM رهایی از فلسفه " نگهداری – تجهیز" و درنظر گرفتن رویه " نگهداری – وظیفه" بود. این موضوع به معنی آنست که ماشین توانایی حفظ وظایف کاری خود را تا انتها داشته باشد نه اینکه عمر ماشین حفظ گردد.

علاوه براین ، Nowlan و Heap ثابت نمودند که هدف گذاری نگهداری و تعمیرات برپایه عمر عملیاتی تاثیر ناچیزی بر نسبت خرابیها خواهد داشت. بنابراین ، استفاده از TBM بر روی ماشینی که نشانه های فرسودگی ندارد کاری بیهوده است. این موضوع منجر به تغییر فلسفه از " اگرهم ماشین مشکل ندارد ، اما ما در هرصورت آنرا تعمیر می کنیم"  به " اگر ماشین مشکل ندارد ، تعمیری بر روی آن انجام نده"گردید.  

Nowlan و Heap  همچنین ثابت نمودند که :

-        TBM تنها برای درصد کمی از اجزاء ماشینها مناسب بوده و البته آنهم زمانی باید انجام گیرد که اطلاعات محکمی در زمینه مشخصه های فرسودگی اجزاء در دسترس باشد.

-        CBM انتخاب مقدم در نت میباشد. که به معنی کنترل ، معاینه کردن و اتخاذ فعالیتهای مناسب همچون روغنکاری و نظافت است تا زمانیکه نشانه هایی ردیابی گردد که انجام فعالیتهای اصلاحی را ضروری نماید.

-        RTF برای محلهایی که هیچگونه تاثیری بر ایمنی نداشته و تاثیر اقتصادی ناچیزی دارد قابل استفاده میباشد.

-        در تعدادی زیادی از اجزاء ماشین ، انجام خیلی از فعالیتهای نت خود منجر به بروز خرابی های بعدی در ماشین میگردد.

-        تا جایی که امکان دارد فعالیتهایی که نیاز به بازکردن ماشین ندارد باید جایگزین فعالیتهای نیازمند دمونتاژ گردند. بعبارت دیگر تا زمانیکه شرایط ایجاب نکند هیچ فعالیتی بجز کنترل( CM)  و فعالیتهای پایه ای (نظافت – روغنکاری و آچارکشی) انجام نشود.

ادامه دارد ...

RCM : Reliability Centered Maintenance

TBM: Time Based Maintenance

CBM: Condition Based Maintenance

RTF: Run To Failure

RCM چگونه به دنیای نگهداری و تعمیرات معرفی گردید؟           

ریشه RCM به سالهای قبل از 1960 برمیگردد ، زمانیکه شرکتهای هواپیمایی تجاری تصمیم به خرید هواپیمای غول پیکر بوینگ 747 گرفتند.

در آن زمان ، براساس تجارب گذشته ، نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه براساس زمان ( TBM) مورد اجرا قرار میگرفت. در آن زمان عقیده بر این بود که تجهیزات براساس مدت زمان کارکرد فرسوده میگردند و به همین علت سرویسهای نت برای دوره های 1000 ، 5000 و 10000 ساعت برنامه ریزی و اجرا میگردید.

اما مشکل موجود در ارتباط با هواپیمای بوینگ 747 ، تعداد دفعات سرویس تعیین شده توسط اتحادیه بود که سه دوره زمانی بیشتر از هواپیمای 707 را شامل میگردید. این به معنی بیشتر شدن زمان نت ، افزایش زمان توقف هواپیما و کاهش زمان پرواز هوپیما بود.

آشکار بود که رویکرد سنتی خطوط هواپیمایی جهت نگهداری و تعمیرات برای جتهای غول پیکیری همچون بوینگ 747  از نظر اقتصادی بصرفه نبود .

این موضوع علت پیش قدم شدن خطوط هوایی آمریکا برای بازنگری مفاهیم نت پیشگیرانه و تعیین اقتصادی ترین استراتژی با درنظر گرفتن مسائل ایمنی بوده و نتیجه آن نیز معرفی فرایندی بود که حالا آنرا با نام RCM می شناسیم و بصورت کاملا موفقیت آمیزی بر روی هواپیمای بوینگ 747 و همه هواپیماهای جت بعد از آن اجرا گردید.

شرکت هواپیمایی بوینگ پیشگام در اجرای RCM بود. سایر خطوط هواپیمایی همچون خریداران 747 نیز به همکاری در این زمینه و اجرای RCM تمایل نشان دادند. اما شرکت بوینگ و متحدانش ،RCM را در جهت جلب رضایت ناظران اتحادیه توسعه داده بودند.

در سال 1976 ، سازمان دفاع  آمریکا قراردادی با متحدین شرکتهای خطوط هواپیمایی جهت انتشار چگونگی توسعه برنامه های نت منعقد نمود.

 نتیجه RCM بود ، یک گزارش 495 صفحه ای که توسط Stanley Nowlan  و Howard Heap تنظیم شده و به تشریح روش RCM برای هواپیماهای " Boeing 747" ، " Douglas DC-10 " و " Lockheed 1011 " می پرداخت .

در سال 1978 ، سازمان دفاع امریکا ، گزارش RCM را برای استفاده عموم ، منتشر نمود...

ادامه دارد ...  

دوستان سلام

مسئولين سايت reliasoft   آخرين نسخه از نرم افزار RCM خود را جهت دانلو در سايت قرار داده اند. در صورت تمايل ميتوانيد به آدرس زير مراجعه و نرم افزار را دانلود نمائيد. حجم نرم افزار 96مگابايت بوده و براي دانلود آن نياز به خط پرسرعت داريد.

اطلاعات در زمينه نحوه و مراحل دانلو در سايت درج گرديده است . همچنين نرم افزارهاي ديگري نيز جهت دانلود قرار داده شده كه براي مهندسين صنايع كاربرد بيشتري دارد.

آدرس سايت جهت دانلود نرم افزار :   www.reliasoft.com/downloads.htm

آنچه در این قسمت تقدیم میگردد ثمره ده سال تحقیق آقای john boubray  در زمینه اصول اجرای موفق نت در  500 شرکت واقع در 27 کشور مختلف میباشد 0 نویسنده براساس یافته های خود ، مدیریت نگهداری و تعمیرات را بر 15 اصل استوار نموده و به مقایسه نگرش قدیم و جدید در زمینه 15 اصل مذکور پرداخته است 0  لازم به ذکر است که نویسنده برای نگرش جدید عنوان RCM2 را انتخاب نموده است 0

***

خواننده گرامی ، بعلت طولانی بودن مباحث به ذکر تعاریف هر اصل اکتفا گردیده است 0 درصورت نیاز به توضیحات بیشتر ، شماره اصل مورد نظر را اعلام تا توضیحات کامل برای آن در همین وبلاگ ارائه گردد 0

***