آنالیز RCM ، هفت گام یا یازده گام ؟
اولین بار در سال 81 با RCM آشنا شدم ، در آن موقع بدنبال روشی سازمان یافته و از طرفی آسان در جهت تحلیل خرابیهای اضطراری یکی از ماشینهای پرآسیب شرکت بودم 0 خرابیهای ماشین مذکور تاثیر زیادی بر روی کیفیت یکی از محصولات تولیدی شرکت گذاشته و به همین علت مورد توجه مدیریت ارشد شرکت نیز قرار گرفته بود0
فلوچارت تصمیم گیری در انتخاب فعالیت مناسب نت برای خرابیها که در سند منتشر شده NASA وجود داشت آنچنان توجه ام را جلب نمود که سریعا از آن برای تحلیل خرابیها استفاده نمودم و به اصطلاح مشکلم برطرف گردید0
فرایند RCM برایم بسیار جالب بود و این موضوع باعث گردید تا از زمستان سال 81 تا کنون بدنبال درک این روش باشم 0
برداشتهایم را در این رابطه برایتان فهرست می کنم ، قضاوت با شما :
1. گامهای انجام آنالیز RCM : در مراجع مختلف جهت آنالیز RCM مراحلی را درج نموده اند ، از هفت گام اساسی الی یازده گام اساسی. !! جالب اینکه هفت گام همان خلاصه یازده گام است و من به شخصه یازده گام را ترجیح می دهم چون نحوه انجام آنالیز در آن واضحتر تشریح شده است 0
2. هسته اصلی آنالیز RCM: هسته اصلی آنالیز RCM همان تحلیل FMECA است که در جهت اجرایی نمودن آن گامهایی (البته به درستی ) به آن اضافه گردیده است 0 بنابراین دوستان جهت استفاده از RCM ابتدا باید با FMECA آشنا باشند0
3. نقطه ضعف RCM : اجرای آنالیز RCM (به روش استانداری که در مراجع مختلف ذکر گردیده ) نیاز به زمان زیاد ، نیروی انسانی متخصص و با تجربه و بودجه مختص به خود داشته و در شرایط حاکم بر شرکتهای ایرانی که بودجه نت معمولا با اما و اگرهای فراوان تصویب میگردد ، استفاده کامل و صحیح از آن دشوار به نظر می رسد 0
4. راه میان بر در RCM : فلوچارت تصمیم گیری RCM که با صرف اندک زمان کمی ، فعالیت نگهداری و تعمیرات مناسب را برای یک خرابی خاص مشخص می نماید یک راه میان بر خوب در جهت شروع استفاده از این روش و تبلیغ آن در نزد مدیریت شرکت و تامین منابع لازم در جهت اجرای استاندارد آن می باشد 0 دوستان میتوانند از روش Root Cause Analysis نیز در این رابطه کمک بگیرند 0 من روش Change Analysis را که یکی از روشهای استاندارد آنالیز در روش RCA میباشد توصیه می کنم.
5. RCM به تنهایی نتایج مقطعی به دنبال دارد : اجرای گامهای استاندارد RCM زمانی اثربخشی کامل خود را نشان خواهد داد که روش PM Optimization مورد استفاده قرار گرفته و همچنین سیستم TPM در شرکت مستقر گردد 0
RCM History
• 1960s:
• Introduction of 747, DC-10, L-1011 led airlines to conclusion that current preventive maintenance philosophies were un sustainable
• FAA and Commercial Aviation Industry formed a group to study preventive maintenance
• FAA/Airline Group conclusion: overhauls had little or no effect on overall reliability or safety in many cases
• Why?
What the airlines discovered
Ø Statistical analysis showed, in most cases, no change in safety or reliability when overhaul limits changed.
Ø Initial overhaul limits were not analytically based.
Ø High repair costs for little or no benefits.
Facts about overhauls
Ø Many failure modes do not support overhaul philosophy- have no ‘right’ overhaul time.
Ø Lose considerable component life.
Ø Overhauls re-introduce infant mortality failures.
ALTERNATIVES TO OVERHAUL PROMOTED BY RCM. . .
Inspections
Ø Looking for “potential failure” conditions
Ø Leaves item in-service for more of its useful life
Product/process improvement
“Run to failure”
Ø When consequences are tolerable
Ø Not an option for safety consequences
RCM applies the most appropriate maintenance philosophy to each failure mode
1965 :
Studies show scheduled overhaul of complex equipment has little or no effect on in-service reliability
1967-68:
Airline and manufactures form Maintenance Steering Group (MSG) and produce MSG 1, “Handbook: Maintenance Evaluation and Program Development.” First applied to Boeing 747
1970:
MSG handbook updated to MSG-2, “Airline/ Manufactures Maintenance Program Planning Document”. Applied to L-1011 and DC-10
1972:
MSG-2 techniques applied to NAVAIR systems (P-3A, S-3A, and F-4J)
1975:
NAVAIR applied Analytical Maintenance Program to Naval aircraft and engine programs, using MSG-2 type logic (NAVAIR 00-25-400)
1978:
Department of Defense (DOD) sponsored DOD report AD-A066579, “Reliability Centered Maintenance” by Nowlan and Heap - Updates MSG-2 approach with better guidance on process and interval determination
1980:
Army issued Army Pamphlet 750–40, “Guide to RCM for Fielded Equipment ”
1981:
DOD issued MIL-HDBK-266, “Application of RCM to Naval Aircraft, Weapon Systems and Support Equipment” to implement RCM concepts from DOD report AD-A066579
1983:
MSG-3 issued. Used in design of Boeing 757 and 767 aircraft. Added emphasis on structural inspection programs. Similar to RCM, but lacked guidance on interval determination
1985:
US Air Force (USAF) issued MIL-STD-1843, " RCM Requirements for Aircraft, Engines and Equipment“ - Similar to MSG-3 (Cancelled without replacement in 1995, USAF Instructions contain current policy/guidance)
1986:
NAVAIR issued MIL-STD-2173, "RCM Requirements for Naval Aircraft, Weapons Systems and Support Equipment". Super ceded MIL-HDBK-266 & NAVAIR 00-25-400
Ø NAVAIR 0-25-403 issued containing Age Exploration guidance.
1992:
Coast Guard issued CGTO PG–85–00–30, “Aeronautical Engineering Process Guide for RCM Process”
Ø RCM success in Aviation industry noted by other industries - Nuclear Power and Space industries adopt approach due to focus on avoiding “safety consequences”
Ø “RCM II” by John Moubray published in
Ø “Reliability-Centered Maintenance” by Mac Smith published in US in 1993
Ø As interest in increased, a variety of other processes called themselves “RCM”
Industry interest in SAE JA1011 and JA1012 was to identify “valid” RCM approaches
1996:
NAVAIR updated NAVAIR 00-25-403 to contain complete RCM process due to cancellation of MIL-SPEC’s
1999:
SOCIETY OF AUTOMOTIVE ENGINEERS (SAE) issued SAE JA1011, “Evaluation Criteria for RCM Processes” - establishes criteria for RCM processes (NAVAIR and Aladon/John Moubray major contributors)
2001:
NAVY updated NAVAIR 00-25-403 to capture improvements developed during SAE JA1011 work - provides primary guidance for implementing NAVAIR RCM program or performing RCM analysis (Current edition March 2003)
2002:
SAE issued SAE JA1012, “A Guide to the RCM Standard” - amplifies and clarifies key concepts and terms from SAE JA1011
References:
• NAVAIR RCM Website - This site provides easy access to Naval Air Systems Command (NAVAIR) RCM policies and tools.
Ø http://logistics.navair.navy.mil/rcm
• NAVAIR 00-25-403 - This manual covers planning for RCM,
RCM theory and specific guidance for performing the analysis, and implementing analysis results.
Ø Available at NAVAIR Website
• SAE JA1011- This document is intended to be used to
evaluate any process that claims to be an RCM process.
Ø Available from SAE via web
• SAE JA1012 - A Guide to the Reliability-Centered Maintenance Standard.
Ø Available from SAE via web
• Reliability-Centered Maintenance“-
Howard F. Heap of United Airlines.
Ø Available from NTIS via web
• RCM: Gateway to World Class Maintenance- Mac Smith & Glenn Hinchcliffe (2003)
Ø Available in book stores
• RCM II Reliability-centered Maintenance, 2nd Edition- John Moubray 1997
Ø Available in book stores
نگهداری و تعمیرات مبتنی بر قابلیت اطمینان
Reliability Centered Maintenance
مقدمه :
علم نگهداری و تعمیرات از سال 1930 تا کنون پیشرفت قابل توجه ای نموده است 0 انواع تکنیکهای نت در جهت تداوم عمر ماشین آلات و برآورده نمودن انتظارات صاحبان صنایع ابداع گردیده و هم اکنون بصورت گسترده مورد استفاده قرار می گیرد 0
امروزه چالشهای اساسی رودرروی دست اندرکاران امور مربوط به نت تنها یادگیری این تکنیکها نیست ، بلکه تصمیم گیری در رابطه با انتخاب بهترین گزینه و موثرترین تکنیکهای نت برای هر یک از تجهیزات میباشد 0 اگر گزینه درست انتخاب شود ، امکان بهبود و ارتقاء کیفی عملکرد ماشین آلات بوجود آمده و همزمان با آن هزینه های نت کاهش پیدا خواهد نمود 0 برعکس انتخاب نادرست نتیجه ای جز افزایش مشکلات سازمان و کمرنگ شدن اثربخشی نت بدنبال نخواهد داشت 0 چالشهای اصلی که مدیران نت با آن روبرو هستند عبارتند از :
RCM چیست ؟
RCM فرایندی است که اولا معین می کند چه کاری می بایست برای تداوم عمر هر گونه سرمایه فیزیکی انجام شود ، ثانیا انتظاراتی را که کاربران از تجهیزات دارند ، ضمانت و عملی نماید 0
فعالیتهای استاندراد در RCM :
فعالیتهای استاندارد در RCM عبارتند از :
RCM و پرسشهای اساسی :
RCM در فرایند تکمیل خود به هفت پرسش اساسی پاسخ میدهد :
مراحل آنالیز RCM :
مراحل انجام آنالیز RCM عبارتند از :
چند مطلب در ارتباط با چك ليست ارزيابي اثربخشي سيستم نت
با تشكر از عزيزاني كه در ارتباط با چك ليست ارزيابي اثربخشي سيستم نت مطالبي را عنوان نموده اند ، توجه اين عزيزان را به موارد زير جلب مي نمايم :
چرا TPM ؟
آقای روبرت م . ویلیامسون در کتاب TPM in America می نویسد :
با مراجعه به شرکتهای مختلف و ملاقات با کارکنان تعداد زیادی از کارخانجات ، همواره این سئوال را شنیده ام که : چرا TPM ؟ چه چیزی در نگهداری بهره ور جامع وجود دارد که به مراتب بهتر از تمامی روشهای دیگری است که ماهم اکنون در حال اجرای آن هستیم ؟ اکثر آنهایی که این سئوال را می پرسند افرادی هستند که با مفهوم واقعی TPM و کارهایی که میتواند انجام دهد آشنا نیستند 0 به هر شکل TPM چیست ؟
اولا، TPM روشی برای انجام کار گروهی جهت بهبود کارائی تجهیزات در کارخانجات است 0 TPM بدین معنی است که هرفردی که با تجهیزات کار میکند و یا خدماتی را برای آنهانجام میدهد ، ونه فقط بخش نت ، بدنبال روشهایی برای حفظ تداوم کارائی تجهیزات در زمانهای تولید با حداکثر توان و بابالاترین سطح ممکن کیفیت وبازدهی باشد 0
ثانیا ، در اجرای TPM فرهنگ احساس مالکیت نسبت به تجهیزات بوجود می آید ، کارکنان با تجهیزات خود به گونه ای رفتار میکنند که انگار وسیله نقلیه خودشان است 0 این بدین مفهوم است که آنها به صداهای ناهنجار ،لرزشها ،نشتی ها و ... توجهی کامل دارند و تجهیزات خود را بطور مرتب تمیز میکنند تا بتوان مشکلات را قبل از اینکه منجر به ازکارافتادگی شوند رفع نمود 0
ثالثا ، TPM نیازمند آن است که اپراتورها برای انجام برخی وظایف که قبلا بعنوان کار بخش نت تصور می شدند آموزش داده شوند .
و سرانجام اینکه هشتاد درصد از موفقیت TPM در شرکت شما ، بستگی به حسن معاشرت و روابط نیروی انسانی خواهد داشت 0 TPM آن اندازه که تفکر ، ساختار ،عادت ،دانش ،مهارت و عقاید است ،فن آوری و ابزار نیست 0
نقطه شروع اجرای TPMبسته به نیاز تجهیزات و کارکنان ،ازشرکتی به شرکت دیگر ،کارخانه به کارخانه و تاحدودی از واحدی به واحد دیگر متفاوت است . آنچه که در یک شرکت اجراشده ، لزوما در یک شرکت دیگر موفق نخواهد بود0 بسیاری از شرکتها تلاش می کنند که مدل ژاپنی TPM را همانند یک کتاب آشپزی دنبال کنند که این موضوع موفقیت محدودی را به دنبال دارد 0
در راستای موفقیت ، TPM می بایست متناسب با نیازهای شرکت و براساس اصول واقعی موجود ساخته شود 0
مراحل استقرار ويرايش سوم
سيستم نگهداري و تعميرات بهره ور فراگير ( TPM)
3rd Generation TPM (Company Focus)
Source: www.plant-maintenance.com
الف – آماده سازي :
1. آگاه سازي كليه سطوح مديريت از سيستم ، برنامه ريزي و نحوه اجراي آن
2. ارائه آموزشهاي اوليه و تبليغات درون سازماني براي آگاهي كليه كاركنان
3. تشكيل كميته ها و سازمان TPM (كميته بهبود – سيستم نگهداري خودكار-سيستم حفظ كيفيت )
4. پايه گذاري سيستم كاري و اجرايي TPM و تعيين اهداف
5. برنامه ريزي جهت ايجاد فرهنگ TPM در سازمان
ب - معرفي :
آگاه سازي كليه شركتها و سازمانهاي در ارتباط با سازمان از اجراي سيستم TPM (پيمانكاران فرعي ، تامين كنندگان كالا و مواد خام ، مشتريان و كليه شركتهاي همكار)
پ- اجراي سيستم TPM :
گام مقدماتی : اجراي سيستم 5S :
شامل سازماندهي – تنظيم – پاكيزگي – استانداردسازي و قانونمندي
گامهای هشتگانه براساس ویرایش سوم :
1. سيستم نگهداري خودكار (Autonomous Maintenance)
1- آماده سازي كاركنان
2- پاكيزه سازي اوليه ماشينها
3- طراحي و اجراي سيستم اقدامات پيشگيرانه
4- ثبت و نهايي سازي استانداردها
5- پايه گذاري و اجراي سيستم بازرسي هاي كلي
6- پايه گذاري و اجراي سيستم بازرسي هاي خودكار
7- استاندارد سازي كليه فعاليتها
8- مديريت خودكار
2. بهبود مستمر (Kaizen )
1- اجراي مفاهيم تلفات حداقل در هربخش كاري
2- اجراي برنامه جهت كاهش هزينه ها در كليه منابع
3- اجراي برنامه بهبود در كليه دستگاههاي مجموعه
4- استفاده گسترده از سيستم آناليزPM به جهت كاهش تلفات
5- تمركز بر آسان نمودن اجراي فعاليتها توسط كاركنان
3. شناسايي تلفات ( -16 Major Losses Focused Improvement) :
1- تلفاتي كه بازدهي ماشين آلات را كاهش ميدهند :
شامل خرابي ماشين آلات ، تنظيم دستگاهها ،خرابي و كندي ابزارهاي برشي ، زمان راه اندازي ماشين آلات ، توقفهاي كوتاه دستگاهها ، كار دستگاهها با سرعت كم ، تصحيح محصول نامنطبق ، توقفهاي برنامه ريزي شده در دستگاهها
2- تلفاتي كه كارايي نيروي انساني را كاهش ميدهند :
شامل : مشكلات مديريتي ، مشكلات فرايندي ، مشكلات سازماني ، مشكلات لجستيكي (تامين مواد و محصول در چرخه توليد) ، مشكلات مربوط به اندازه گيري و تنظيم
3- تلفاتي كه استفاده موثر از منابع توليدي را كاهش ميدهند :
شامل : تلفات انرژي و خرابي ابزار ، قيدو بستها و قالبها
4- سيستم نگهداري برنامه ريزي شده ( Planned Maintenance ) :
1. ارزيابي دستگاهها و ماشين آلات و ثبت وضعيت حاضر
2. ترميم خرابيها و بهبود وضعيت
3. بوجود امدن سيستم مديريت اطلاعات
4. آماده سازي سيستم اطلاع رساني زماني ، انتخاب دستگاه و قطعات و اجزاء مورد نيازبراي فرايندها
5. آماده سازي سيستم نگهداري پيشگويانه (PdM)
6. ارزيابي سيستم نگهداري برنامه ريزي شده
5- سيستم حفظ كيفيت ( Quality Maintenance) :
1. كنترل دقيق ماشين الات و ايجاد شرايط سلامت وضعيت در آنها
2. انجام فعاليتهاي حفظ كيفيت (QM) براي حمايت از سيستم اطمينان از كيفيت
3. تمركز بر جلوگيري از خرابي از مبدا خرابي
4. جستجو و جداسازي خرابيها در فرايندها
6- آموزش ( Education and Training) :
1. پايه گذاري سياستهاي آموزشي و بررسي وضعيت فعلي آموزش
2. پايه گذاري سيستم آموزش انجام درست فرايندها و انجام سيستم نگهداري
3. آماده سازي تقويم آموزشي
4. اجراي سيستم آموزش
5. ارزيابي فعاليتها و مطالعه براي برنامه ريزي آينده
7- اجراي سيستم TPM براي امور دفتري و اداري ( TPM in Office) :
1. اطلاع رساني و آگاهي رساني به كليه بخشها
2. كمك به كليه بخشها در تشخيص P,Q,C,D,S,M در كليه فرايندها
3. مشخص ساختن گستره بهبود در هر فرايند
4. جمع آوري اطلاعات و شناسايي تلفات اداري و دفتري
شامل : تلفات فرايندي ، تلفات هزينه اي خريد ،حسابداري و ارزيابي و فروش نادرست كه باعث بوجود امدن سرمايه راكد در انبار ميشوند ، تلفات و ارتباطات ، تلفات ناشي از وقت گذارني و اتلاف وقت ، هزينه هاي مربوط به راه اندازي و شروع كار ، تلفات ناشي از بي دقتي ، خرابي دستگاههاي دفتري ، خرابي دستگاههاي ارتباطي (تلفن ،فاكس و ... ) ، تلفات ناشي از جستجوي اطلاعات در بخش اداري ، هزينه هاي ناشي از عمليات خريد و فروش اضطراري
5. گسترش فعاليت TPM جهت پوشش كليه پرسنل و فعاليتها
8- ايمني ، سلامت ، حفظ محيط زيست ( Safety & Environmental Management) :
حداقل ساختن تصادفات و حوادث ، صدمات جسمي و آتش سوزيها
يادداشت :
P – تلفات در خروجي توليد به جهت نياز به مواد ، نيروي انساني و ابزار
Q- اشتباهات در تهيه چكها ، فاكتورها ،فهرستهاي حسابداري و مالي ،نامه ها و مدارك دفتري
C- هزينه هاي تاخير در كارها و ارتباطات
D- تلفات لجستيك (تاخير در بارگيري و تحويل ، تاخير در پرداخت به تامين كنندگان ، تاخير در ارائه اطلاعات )
S- ايمني حمل و نقل مواد ، انبارها در سخت افزار و نرم افزار
M- تعداد موارد بهبود مستمر در محيط
خدمات مشاوره ای قابل ارائه
در زمینه افزایش میزان اثربخشی سیستم PM
( در پاسخ به درخواست دوست عزیزی که در روز یکشنبه ششم فروردین تماس گرفتند )
خدمات قابل ارائه جهت افزایش میزان اثربخشی سیستم PM به شرح زیر میباشد :
1. ممیزی اولیه سیستم :
چک لیستی جهت ممیزی میزان اثربخشی سیستم PM و همچنین کسب یک سری اطلاعات اولیه از شرکت مورد نظر برای متقاضی دریافت خدمات ارسال خواهد شد 0 ( پاسخ سئوالات به آدرس ایمیل barzegar_1@yahoo.com ارسال گردد )
2. محاسبه میزان شاخصهای نت در شرکت :
بااستفاده از پاسخهای داده شده به سئوالات چک لیست ، شاخصهای نت در شرکت مورد نظر محاسبه گردیده و ضمن مقایسه نتایج با مقادیر استاندارد موجود ، نقاط نیازمند بهبود در سیستم مشخص میگردد 0
3. ممیزی نقاط نیازمند بهبود :
نتایج حاصله از محاسبه شاخصها بهمراه چک لیستهای ممیزی هر یک از موارد نیازمند بهبود برای متقاضی ارسال میگردد 0
4. ارائه راهکارهای پیشنهادی :
براساس پاسخهای داده شده به سئوالات چک لیستهای ممیزی نقاط نیازمند بهبود ، توصیه ها جهت بهبود وضعیت بهمراه فرمهای مورد نیاز و فلوچارت گردش کار آنها ارائه خواهد گردید 0 با توجه به مکاتبه ای بودن این روش لازم است که پاسخ سئوالات بطور کامل ذکر گردد 0
5. کنترل میزان اثربخش بودن راهکارها :
وضعیت اثربخش بودن راهکارهای ارائه شده بصورت دوره ای وباکمک چک لیستهای مربوطه مورد ممیزی قرار گرفته تا در صورت نیاز نسبت به اصلاح و یا تکمیل راهکارها اقدام گردد 0
یادداشت :
· جهت ارسال چک لیست لازم است تقاضای ارسال چک لیست به آدرس ایمیل فوق الذکر ارسال گردد 0
· فرمت چکت لیست ارسالی بصورت PdF بوده و درپاسخ گویی به سئوالات تنها کافیست که شماره هرسئوال ذکر گردد 0
· پاسخ سئوالات حتی الامکان بافرمت PdF ارسال گردد 0
· اطلاعات ارسالی محفوظ بوده و در جایی ارائه نخواهد گردید 0
بي دقتي در گريس كاري:
علت سقوط پرواز شماره 261 خطوط هواپيمايي آلاسكا
خلبان قبل از پرواز، آخرين كنترل ها را انجام داده و همه چيز به ظاهر به خوبي پيش مي رود. مسافرين كه بيشترشان ساكن شهر سياتل هستند(88 نفر) به آخرين دستورات مهمانداران قبل از پرواز گوش داده و سپس هواپيما از روي باند به پرواز درمي آيد ولي آنها نمي دانند كه هيچ وقت به مقصد نخواهند رسيد.
هواپيماي بوئينگ MD-83 ا31 ژانويه سال2000 پرواز خود را از پوئتراوالارتا به شهر سانفرانسيسكو آغاز و تا ارتفاع10 هزار متري صعود كرد. تقريباً تمام مسير طي شده بود ولي30 دقيقه مانده به پايان پرواز، ناگهان خلبان متوجه شد كه متعادل كننده سكان افقي عقب هواپيما حركت نكرده و ارتفاع به شدت رو به كاهش مي رود. قسمت كنترل كننده ارتفاع هواپيما، سكان افقي، كاملاً قفل شده است. خلبان به سرعت با برج مراقبت تماس گرفته و از كادر فني آلاسكا درخواست كمك مي كند در حالي كه هواپيما با سرعت و شيب بسيار زياد به سمت اقيانوس در حال سقوط است.
قبل از اينكه كاري انجام شود هواپيما در ساعت30/4 دقيقه در نزديكي سواحل جنوب كاليفرنيا با سطح اقيانوس برخورد كرده و متلاشي مي شود و به عمق24 متري كف دريا مي رود.
در شهر سانتياگو و تمامي محدوده سقوط، آژيرهاي خطر به صدا درآمده و گروههاي نجات شامل كشتي هاي گارد ساحلي، هلي كوپترها، زيردريايي هاي تجسسي، هواپيماهاي اكتشافي براي عمليات نجات به حركت در مي آيند. محل سقوط در كف اقيانوس در نزديكي ساحل و منطقه اي صاف و شني است.
در ابتدا، تيم تجسسي به دنبال نجات يافتگان است ولي هيچ اثري از آنها نبوده و همگي در هواپيما در كف دريا مدفون شده اند. عمليات براي يافتن جعبه سياه، اطلاعات پرواز و ضبط مكالمات كابين خلبان، همزمان آغاز مي شود. دقت دستگاه هاي جستجو كننده تا حدود5 متر از محل آنهاست. جعبه سياه در كنار سكان عمودي در انتهاي بدنه هواپيما قرار گرفته و تا مدتي امواج ارسال مي كند. دو روز بعد از وقوع حادثه ضبط مكالمات و سه روز بعد دستگاه ثبت اطلاعات پرواز پيدا مي شود.72 ساعت بعد از سقوط، هر دو دستگاه براي يافتن علل سقوط روي ميز مركز فرماندهي عمليات قرار گرفته و كار تحقيقات آغاز مي شود.
تجسس براي بيرون آوردن مسافرين با كاربرد دستگاه هاي بسيار حساس ادامه و شش روز بعد تمامي آنها بيرون آورده مي شوند. علت كندي كار، عمق زياد و شرايط نامساعد جوي گزارش مي شود.
اطلاعات به دست آمده از مكالمات كابين خلبان، مشكل اصلي را متعادل كننده سكان افقي انتهاي هواپيما گزارش مي دهند. در اين نوع هواپيما اين قطعه مانند يك درب حياط عمل كرده و يك جك مارپيچ بلند در داخل يك مهره بزرگ با دوران خود، به سرعت در حال رفت وبرگشت است و سكان را به بالا و پايين مي برد. خلبان براي اوج گيري، كاهش و يا ثابت نگه داشتن ارتفاع به وسيله دسته كنترل هواپيما، وضعيت آن را تنظيم مي كند.
جستجو براي پيدا كردن ساير قطعات ادامه مي يابد. شش روز بعد از سقوط هواپيما، كليه قطعات شامل سطوح كنترل پرواز، تمام قسمت هاي بال، فلاپ ها، قطعات سكان عمودي و عمل كنندگان خارج و آماده بررسي مي شوند.
20 فوريه موتور و ساير قطعات بزرگ نيز پيدا شده و بيرون آورده مي شوند. بيرون آوردن اين همه تجهيزات و مسافر با كمك صدها نفر متخصص و كارشناس خصوصي و دولتي و با بكارگيري تجهيزات پيشرفته به پايان مي رسد.
گروه متخصص شامل كارشناسان نيروي هوايي وشركت هواپيمايي آلاسكا و صدها متخصص ديگر در ظرف مدت48 روز پس از حادثه، بررسي هاي دقيق خود را براي پيدا كردن علت سقوط و جلوگيري از تكرار آن در ساير هواپيماهاي مشابه به پايان مي رسانند. تمركز بر روي سيستم متعادل كننده سكان افقي است. آنها سوابق نگهداري اين قطعه را از دو سال قبل بررسي كرده و متوجه مي شوند كه جك مارپيچ به علت عدم گريسكاري به موقع، به شدت خورده شده و ديگر قادر به حركت در داخل مهره خود براي كنترل وضعيت افقي هواپيما نبوده است. قطعه پيدا شده داراي خوردگي شديد و فاقد گريس بوده است.
روانكاري قطعات از اهميت بسيار بالايي برخوردار است. ساليانه هزينه هاي بسياري به علت مصرف نيروي مازاد بر احتياج در اثر اصطكاك زياد و اتلاف انرژي، تعميرات، تعويض، نگهداري و نظاير آن در جهان صرف شده است.
در اكثر موارد، زيان فقط مالي است ولي در كاربردهاي خاصي مانند هواپيماها و يا سفاين فضايي موضوع متفاوت است. به طور مثال، عدم دقت در كاربرد روانكار مناسب در يك فضاپيما مي تواند ماموريت آن را با مشكلات و يا با شكست كامل مواجه كند. اگر آنها داراي سرنشين باشند ممكن است فاجعه انساني نيز به وجود آيد.
آنچه در پرواز261 اتفاق افتاد به همين روال بود. عدم گريس كاري سيستم متعادل كننده سكان افقي، منجر به خورندگي قطعه، عمل نكردن به موقع و سقوط هواپيما شد كه نه تنها باعث خسارات مالي بلكه خسارات جاني بي شماري نيز به بار آورد.
منابع و ماخذ:
گزارش مايكل موري (سقوط پرواز261 هواپيمايي آلاسكا)30 مارس2001،
گزارش جيمز واليس:(مجله پُست اينتليجنسر سياتل)
مترجم:
مهندس سعيد صالحي
مراقبت وضعیت و تاثیر آن برکاهش هزینه ها
Condition Based Maintenance
در پاسخ به درخواست آقای شریعتی
مقدمه :
امروزه برنامه PM یک ماشین براساس " مکانیزم خرابی اجزاء مختلف آن " و " میزان قابلیت اطمینان مورد انتظار از آنها " تدوین میگردد 0 فعالیتهای نگهداری و تعمیرات براساس یکی از روشهای ششگانه زیر انجام میگیرد :
1. Time-Based Maintenance ) ) TBM : انجام فعالیت بصورت تناوبی براساس آخرین تاریخ انجام فعالیت
2. ( Usage-Based Maintenance ( UBM : انجام فعالیت براساس میزان استفاده از تجهیز (ضربه – کیلومتر و ...)
3. Condition-Based Maintenance) ) CBM : انجام فعالیت نت براساس شرایط کارکرد
4. Detective Maintenance ) ) DM : عیب یابی دوره ای با استفاده از ابزار و تجهیزات خاص هر صنعت
5. Design out Maintenance) ) DOM : بازنگری در طراحی اجزاء جهت کاهش میزان نیاز به نت
6. Run-to-Failure) ) RTF : انجام فعالیت بعد از وقوع خرابی
علمی که کمک می نماید تا فعالیت نگهداری و تعمیرات مناسب برای هریک از اجزاء ماشین انتخاب گردد ، RCM نام داشته و امروزه جایگاه بسیار مهمی در مباحث نت دارا میباشد 0
CBM :
در روش TBM و UBM یک فعالیت نت بصورت تناوبی انجام می گیرد 0 بعنوان مثال تعویض روغن در دوره های ششماهه و یا هر 6هزار کیلومتر کارکرد و ... اما در روش CBM انجام یک فعالیت وابسته به نتایج حاصل از اندازه گیری وضعیت کارکرد اجزاء خواهد داشت0
به روش CBM روش " نت اقتصادی " نیز میگویند چون فعالیتهای نت در زمانی که نیاز میباشد انجام میگیرد بعنوان مثال بجای تعویض دوره ای روغن میتوان با استفاده از آنالایزر روغن زمان واقعی تعویض روغن را مشخص نمود 0
سه روش ارتعاش سنجی ، حرارت سنجی و آنالیز روغن از روشهای مرسوم در برنامه های CBM بوده و نمایندگی شرکتهای سازنده ابزار مورد نیاز جهت انجام برنامه های مذکور در ایران ( همچون شرکتهای البرز تدبیرکاران و استاک ) نیز وجود دارد 0 شرکت البرز تدبیرکاران از شرکتهای پیشرو در امر آنالیز روغن بوده که با ارسال نمونه روغن به شرکت مذکور نتایج حاصله از آنالیز برای شما ارسال خواهد شد 0
در زمینه جنبه های اقتصادی برنامه های مراقبت وضعیت (CBM) نیز میتوان به کاهش مصرف مواد و قطعات ، دستمزد (هزینه نیروی انسانی ) و کاهش زمان توقف ماشین آلات اشاره نمود 0
بحث در این زمینه بسیار مفصل میباشد که به همین خاطر در آینده ای نزدیک در باره این موضوع مطلب بیشتری ارائه خواهم نمود 0
با آرزوی :
*** نوروز 1385 بر همه ایرانیان مبارک ***